سید مرتضی آوینی (۱۳۲۶–۱۳۷۲ش) مستندساز، نویسنده و نظریه‌پرداز که بیشتر با اثر مستند روایت فتح درباره جنگ ایران و عراق شناخته می‌شود.

او پس از انقلاب اسلامی ایران به‌صورت حرفه‌ای به فیلم‌سازی پرداخت و آثار خود را با محوریت موضوعات دفاع مقدس خلق کرد. آوینی همچنین در حوزه‌های نقد تمدن غرب و هنر دینی نیز تألیفاتی از خود به جای گذاشت. وی در سال ۱۳۷۲ش در اثر انفجار مین در منطقه فکه به شهادت رسید.

سید مرتضی آوینی مستندساز، عکاس، روزنامه‌نگار، نویسنده و نظریه‌پرداز سینمای اسلامی بود.به‌عنوان «سید شهیدان اهل قلم» شناخته می‌شود و سالروز شهادتش (۲۰ فروردین) به‌عنوان «روز هنر انقلاب اسلامی» نام‌گذاری شده است. همچنین جایزه‌ای تحت عنوان «جایزه سینمایی شهید آوینی» در جشنواره بین‌المللی سینما حقیقت اهدا می‌شود.

آوینی در سال ۱۳۲۶ش در ری متولد شد و در رشته معماری از دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل گردید. پس از انقلاب اسلامی، حرفه معماری را رها کرد و تمام‌وقت به فعالیت‌های فرهنگی و هنری پرداخت.

وی در ۲۰ فروردین سال ۱۳۷۲ش هنگام تهیه گزارش از مناطق جنگی در فکه بر اثر انفجار مین به شهادت رسید. پیکر او در ۲۲ فروردین با حضور آیت‌الله خامنه‌ای تشییع و در بهشت زهرا به خاک سپرده شد.رهبر انقلاب در یادداشتی بر قرآن اهدایی به خانواده شهید، از او به‌عنوان «شهید عزیز و سید شهیدان اهل قلم» یاد کردند.