دانشگاه انقلاب - دانشگاه در نگاهِ رهبر شهید انقلاب، نه یک نهاد تشریفاتی، بلکه رُکنی از ارکانِ پیشبردِ استقلال و اقتدار ملی بود؛ جایگاهی که برای حفظِ آن، نیازمندِ نگاهی استراتژیک هستیم. دکتر غلامعلی حداد عادل، در این گفت‌وگو با بررسی تفاوت‌های بنیادین میان «دانشمندِ صرف» و «حکیمِ مدیر»، به تحلیل چگونگی پیوندِ میان «تعقل» و «دانش» می‌پردازد. این گفتگو، واکاویِ تجربه‌های عملی در مسیرِ تأسیس نهادهای علمی و مدیریتِ بحران‌هایی است که تنها با «حکمتِ سیاسی» قابلِ حل بوده‌اند؛ مسیری که اکنون به عنوان میراثی برای دانشگاه‌های کشور پیش روی ماست. رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با تأسی از شخصیت رهبر شهید انقلاب و تأکید بر اینکه مهم‌ترین مأموریت امروز دانشگاه‌ها، «تربیت نخبگانِ حکیم» است، گفت: «نخبگان حکیم» یعنی کسانی که با ترکیب «دانشِ پیشرفته (علم)» و «درکِ درست از واقعیت و زمان (عقل و حکمت)»، بتوانند از دانشگاه به عنوان ابزاری برای «اقتدار، استقلال و وحدت ملی» استفاده کنند. واژه «حکیم» درباره شخصیت مدیریتی رهبر شهید انقلاب اسلامی، تنها یک توصیف اخلاقی نیست، بلکه یک الگوی عملیاتی است. بنده با تبارشناسی مفهوم حکمت، میان دو حوزه «علم» و «عقل» تمایز قائل شده و معتقد هستم موفقیت‌های بزرگ کشور، حاصل پیوند این دو حوزه است.

وی افزود: بنده با استناد به تمثیل مشهور مولانا در «فیه‌مافیه»، میان «عالم بی‌عقل» و «حکیم» تفکیک قائل می‌شوم؛ همان‌گونه که در داستان انگشتر و سنگ آسیاب، علم می‌تواند موجودیت را شناسایی کند، اما تنها عقل است که ظرفیت و جایگاه آن را در واقعیت می‌سنجد. از نظر من، رهبر شهید با برخورداری از اطلاعات حیرت‌انگیز در حوزه‌های متنوع (از تاریخ معاصر و متون کلاسیک گرفته تا جزئیات فنی فیزیک هسته‌ای)، همواره از «تعقل» برای هدایت این اطلاعات استفاده می‌کردند. این الگوی حکیمانه در سیاست خارجی نیز نمود یافته است؛ جایی که اصول «عزت، حکمت و مصلحت» جایگزین سیاست‌های مبتنی بر دانشِ صرف می‌شود. حکمت در اینجا یعنی «دیدِ فراتر از زمان»؛ تواناییِ دیدنِ گذشته، امروز، فردا و آینده به‌صورت همزمان برای تشخیص مصلحت واقعی. به تعبیر من، حکمت یعنی دانستنِ اینکه «چه کاری را باید انجام داد و چه کاری را، هرچند درست، نباید انجام داد».

دانشگاه تربیت مدرس؛ میراث استراتژیک رهبر شهید برای تأمین نیروی علمی تراز انقلاب

دکتر حدادعادل، عضو شورای عالی فرهنگ، اظهار داشت: دانشگاه تربیت مدرس، میراث ماندگار رهبر شهید انقلاب است و تأسیس آن یکی از برجسته‌ترین اقدامات ایجابی ستاد انقلاب فرهنگی در راستای تأمین اساتید و متخصصان تراز انقلاب اسلامی است.

وی با تأکید بر اهمیت علم در پیشبرد اهداف ملی، خاطرنشان کرد: رهبر شهید همواره بر جایگاه علمی این دانشگاه و نقش حیاتی آن در توسعه کشور تأکید داشتند. وی ضمن عرض تسلیت شهادت رهبر معظم انقلاب و شهیده مهسا طاهری، دانشجوی دکتری دانشگاه تربیت مدرس، از حماسه‌ای که در مراسم تشییع پیکر شهدا در ایران و عراق رقم خورد، یاد کرد و آن را آموزه‌ای جدید برای انقلاب اسلامی دانست.

حدادعادل در سخنان خود با اشاره به تاریخچه تأسیس دانشگاه تربیت مدرس، افزود: این دانشگاه محصول یکی از اقدامات ایجابی ستاد انقلاب فرهنگی در دوران گذار بود؛ هدفی که بر پایه تأمین و تربیت اساتید در تراز نیازهای انقلاب بنا شد. وی خاطرنشان کرد: در دوران ریاست‌جمهوری رهبر شهید، گام‌های مهمی برای تثبیت این نهاد علمی برداشته شد تا بتواند به عنوان یکی از ارکان پیشبرد علم در ایران عمل کند.

وی با تحلیل چالش‌های پیش‌روی دانشگاه‌ها، اظهار داشت: رهبر شهید با وجود اینکه مسیر دانشگاهی را طی نکرده بودند، اما اشراف عمیقی بر اهمیت علم و جایگاه دانشگاه در اداره کشور داشتند. ایشان در دیدارهای خصوصی، همواره بر ضرورت تمرکز دانشگاه‌ها بر حوزه‌های علمی تأکید می‌کردند و نسبت به تلاطم‌های سیاسی که گاه علم را در حاشیه قرار می‌داد، ابراز نگرانی می‌نمودند. در واقع توجه ویژه رهبر شهید انقلاب به دانشگاه تربیت مدرس، نشان‌دهنده نگاه استراتژیک ایشان به پیوند میان دانش، مدیریت کشور و پایداری انقلاب بود.

دکتر حدادعادل با یادآوری نگاه ویژه رهبر شهید به حوزه آموزش عالی، بر ضرورت تمرکز دانشگاه‌ها بر تولید علم و پرهیز از تلاطم‌های سیاسی تأکید کرد و در ادامه گفت: رهبر شهید همواره دانشگاه تربیت مدرس را به عنوان نمادی از تلاش‌های ایجابی برای تربیت متخصصان تراز انقلاب می‌دیدند. دانشگاه تربیت مدرس از دستاوردهای دوران انقلاب فرهنگی است؛ تأسیس این دانشگاه با هدف ایجاد بستری برای تربیت اساتید متخصص صورت گرفت تا خلأهای علمی کشور در دوران گذار پر شود. رهبر شهید با درک عمیق از نیاز کشور به علم، همواره بر اهمیت و آینده این نهاد تأکید داشتند.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به چالش‌های تاریخی دانشگاه‌ها، اظهار داشت: در دوره‌هایی که تلاطم‌های سیاسی باعث شد تمرکز دانشگاه‌ها از حوزه‌های علمی منحرف شود، نگاه رهبر شهید همواره بر بازگشت به مسیر اصلی، یعنی «علم»، استوار بود. ایشان با وجود عدم فعالیت مستقیم در محیط‌های دانشگاهی، بیش از هر کسی اهمیت مدیریت کشور بر پایه دانش را درک کرده بودند.

دکتر حدادعادل از نقش «هوش استراتژیک» رهبر شهید در پیشبرد علم سخن گفت و با بازخوانی تجربیات خود در مدیریت «بنیاد دائرةالمعارف اسلامی»، از نقش کلیدی و حمایت‌های مستقیم رهبر شهید در تأسیس این نهاد بزرگ علمی یاد کرد و آن را نمونه‌ای از تحقق پیش‌بینی‌های علمی در دوران ریاست‌جمهوری ایشان دانست و افزود: تأسیس این بنیاد در سال ۱۳۶۲، در حالی صورت گرفت که رهبر شهید ریاست‌جمهوری را بر عهده داشتند. حمایت ایشان در آن دوران، همزمان با نیاز مبرم جهان اسلام به تولید دانش بومی و کاهش وابستگی به دائرةالمعارف‌های غربی بود. در واقع هوش استراتژیک رهبر شهید، زیرساخت اصلی ارتقای علمی و پویایی نهادهای دانش‌بنیان در ایران است.

دکتر حدادعادل با ارائه آماری از دستاوردهای این بنیاد، افزود: این نهاد اکنون با چاپ ۳۳ جلد دانشنامه جهان اسلام و برخورداری از آرشیوی بی‌نظیر شامل بیش از ۲۳۰۰ دوره مجله علمی در سطح جهان، به یک بنیه علمی عظیم تبدیل شده است که به دستور خود ایشان و با حضور ایشان در هیئت‌امنا، در مسیر توسعه قرار دارد.

وی با اشاره به نقش محوری رهبر شهید در جهش علمی ایران، اظهار داشت: تشخیص دقیق حوزه‌های استراتژیک و تبدیل «کلیات» به «ساختارهای اجرایی»، از ویژگی‌های برجسته مدیریت ایشان در طول دوران رهبری بود که منجر به تأسیس نهادهای علمی پیشرو در رشته‌های نوظهور شد.

وی با تحلیل رویکرد علمی رهبر شهید، افزود: ایشان با برخورداری از هوش دقیق و تشخیص صحیح، نه تنها بر کلیات علم تأکید داشتند، بلکه با درک اهمیت رشته‌های نوظهور و استراتژیک جهان، بسترهای لازم برای رشد آن‌ها را فراهم کردند.

این مقام مسئول در شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به رشته‌هایی نظیر فناوری نانو، زیست‌فناوری، سلول‌های بنیادی، علوم شناختی، هسته‌ای و فناوری اطلاعات، خاطرنشان کرد: بسیاری از این حوزه‌ها که امروز قدرت کشورها را تعیین می‌کنند، با تکیه بر تشخیص درست و پیگیری‌های مستمر رهبر شهید از طریق شورای انقلاب فرهنگی و وزارت علوم، از مرحله پیشنهاد به مرحله نهادینه‌سازی رسیدند.

حدادعادل همچنین به نقش بی‌بدیل رهبر شهید انقلاب در تقویت بنیاد نخبگان و ایجاد مراکز علمی در حوزه حوزوی و دانشگاهی اشاره کرد و تأکید نمود: این رویکرد، نشان‌دهنده درک عمیق ایشان از پیوند میان «علم» و «قدرت» در جهان معاصر بود.

وی با استناد به شعار «العلم سلطان»، بر لزوم بازگشت به جایگاه اصلی علم در مدیریت کشور تأکید کرد و گفت: رهبر شهید با درک دقیق اهمیت پژوهش در حوزه‌هایی نظیر فقه، حکمت و علوم انسانی، بسترهای لازم برای ایجاد پژوهشگاه‌های تخصصی را فراهم آوردند تا علم، جایگاه واقعی خود را در ساختار قدرت پیدا کند.

دکتر حدادعادل با بیان اینکه علم و فناوری ستون اقتدار و استقلال ملی در برابر تهدیدات خارجی است، تصریح کرد: دانشگاه‌ها رکنِ ارکان کشور و میراث ماندگار رهبر شهید هستند.

وی با تأکید بر نقش تعیین‌کننده علم و فناوری در حفظ استقلال کشور، اظهار داشت: نگاه راهبردی رهبر شهید به حوزه‌های علمی، منجر به ایجاد اقتدار ملی و توانایی ایستادگی در برابر تحریم‌ها و فشارهای بین‌المللی شده است.

دکتر حدادعادل با تبیین مفهوم «العلم سلطان» و استناد به آموزه‌های قرآنی، بر اهمیت اقتدار ناشی از دانش تأکید کرد و گفت: علم در معنای عمیق خود به معنای اقتدار است؛ اقتداری که نتیجه مستقیم پیگیری‌های مستمر و حمایت‌های بی‌دریغ رهبر شهید از نخبگان، اساتید و دانشجویان بوده است.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با اشاره به چالش‌های پیش‌روی کشور، افزود: اگر امروز ایران در برابر جنایات و حسادت‌های ابرقدرت‌ها ایستاده و توانایی حفظ استقلال خود را دارد، مدیون همین پیشرفت‌های علمی و فناوری است. در سال‌های نخست انقلاب، کشور حتی برای تهیه کالاهای ساده‌ای همچون سیم‌خاردار با مشکل مواجه بود، اما امروز با تکیه بر دانش بومی، توانسته است از سد تحریم‌ها عبور کند.

تجربه موفقیت در المپیاد ریاضی؛ از تشویق رهبر به رتبه‌های جهانی

حدادعادل در ادامه با بازخوانی یک خاطره از دوران معاونت خود در وزارت آموزش و پرورش در سال ۱۳۶۵، به توجه ویژه رهبر شهید به دانش‌آموزان و جوانان اشاره کرد. وی اظهار داشت: «در آن دوران که کشور درگیر جنگ بود، تصمیم گرفتیم تیم ریاضی کشور را برای نخستین بار در مسابقات المپیاد بین‌المللی به کوبا اعزام کنیم. در آن مقطع، دانش‌آموزان ما تجربه حضور در این سطح را نداشتند. با وجود دشواری‌های مسیر، رهبر شهید با استقبال گرم و ملاقات با آن دانشجویان و دانش‌آموزان جوان، به آن‌ها روحیه و جرأت دادند. نتیجه این نگاه، کسب رتبه ۲۶ جهان در اولین تجربه بود. امروز نیز شاهد هستیم که تیم ریاضی ایران با کسب چهار مدال طلا و دو مدال نقره در مسابقات جهانی چین، در جایگاه نخست جهان ایستاده است که این تنها یک اتفاق نیست، بلکه تداوم همان مسیرِ حمایت از استعدادهاست.»

دکتر حدادعادل در ادامه با تأکید بر اینکه دانشگاه تربیت مدرس میراثی ماندگار از رهبر شهید انقلاب است که باید حفظ شود، گفت: باید جایگاه دانشگاه را در ساختار قدرت ایران بازتعریف کرد؛ دانشگاه برای رهبر شهید، برخلاف دیدگاه‌های گذشته، یک نهاد تشریفاتی نبود، بلکه رکنی از ارکان کشور محسوب می‌شد. ایشان همواره بر اهمیت بودجه‌های تحقیقاتی و ارتقای سطح علمی تأکید داشتند.

وی با تأکید بر مسئولیت نسل حاضر افزود: دانشگاه‌های ما میراث ماندگار رهبر شهید هستند که وظیفه داریم با حفظ این میراث، اساتید و متخصصان درجه‌یک تربیت کنیم. ما ایشان را به عنوان رهبری حکیم می‌شناسیم که نگاهی روشن به آینده و جایگاه علمی ملت داشتند. می‌خواهم بگویم که موفقیت‌های کشور، محصولِ تصادفیِ «اطلاعات زیاد» نبوده، بلکه حاصلِ ترکیب «اطلاعات وسیع (علم)» با «توانایی تشخیص درست (عقل، حکمت)» بوده است.

وی با بیان اینکه رهبر شهید انقلاب حکیمی بودند که میانِ «دانش» و «خرد» پیوند زدند، گفت: همه ما می‌دانیم که رهبر شهید اطلاعات بسیار وسیعی داشتند؛ اما چیزی که ایشان را از یک «دانشمند» به یک «رهبر» تبدیل کرد، استفاده از آن دانش در قالب «حکمت» بود.

دکتر حدادعادل در روایتی جالب، از تفاوت میان علم و عقل می‌گوید. او با نقل حکایت مولانا از پسری که با وجود دانش زیاد، تفاوت میان انگشتر و سنگ آسیاب را نمی‌فهمید، هشدار می‌دهد که علم بدون عقل، می‌تواند انسان را به گمراهی بکشاند. ایشان با یادآوری خاطرات خود از بحث‌های علمی با رهبر شهید، می‌گوید چطور ایشان نه تنها در تاریخ، بلکه در پیچیده‌ترین مباحث فیزیک هسته‌ای و علوم شناختی، با دقتی حیرت‌انگیز وارد بحث می‌شدند. اما نکته اصلی این نبود؛ نکته اصلی این بود که ایشان این اطلاعات را با «تعقل» ترکیب می‌کردند. حکمت یعنی همین: اینکه فقط به آنچه جلوی چشمانمان است نگاه نکنیم؛ بلکه با نگاه به گذشته، امروز و آینده، تشخیص دهیم که در هر لحظه، چه عملی مصلحت است و چه عملی، حتی اگر درست باشد، در این زمان نباید انجام شود.

مدیریت حکیمانه بر پایه تعقل و مصلحت، تفاوت میان علمِ صرف و قدرت استراتژیک است

دکتر حدادعادل با تحلیل مفهوم «حکمت» در مدیریت کشور، تأکید کرد: برخورداری از اطلاعات وسیع بدون بهره‌گیری از قدرت تعقل، منجر به مدیریت ناکارآمد می‌شود. رهبر شهید علاوه بر برخورداری از اطلاعات بسیار دقیق و گسترده در موضوعات متنوع از جمله تاریخ، ادبیات و حتی جزئیات فنی فناوری‌های هسته‌ای، همواره از قدرت تعقل برای تحلیل موقعیت‌ها استفاده می‌کردند.

حدادعادل با تبیین تفاوت میان «علم» و «عقل»، اظهار داشت: علم به ما می‌گوید یک پدیده چیست، اما عقل و حکمت به ما می‌گویند کاربرد و جایگاه آن در واقعیت چیست. این همان الگویی است که در سیاست خارجی کشور بر سه اصل عزت، حکمت و مصلحت استوار شده است. وی در ادامه تأکید کرد: حکمت یعنی توانایی دیدنِ ابعاد مختلف زمان (گذشته، حال و آینده) برای تشخیص مصلحتِ واقعی در هر لحظه از تاریخ.

مدیریت بحران با رویکرد «آب بر آتش»؛ حفظ حرمت نهادها و فرار از هوای نفس

دکتر حدادعادل با بازخوانی برخی از بحران‌های سیاسی کشور، از الگوی رفتاری رهبر شهید در مواجهه با تلاطم‌ها یاد کرد و با اشاره به بحران قیمت بنزین در سال ۱۳۸۸، تأکید کرد: برخلاف انتظار بسیاری که منتظر محکومیت دولت بودند، ایشان با رویکردی حکیمانه و با هدف «آب ریختن بر آتش»، ضمن تبیین چراییِ تصمیمات، مانع از تشدید تنش و تصمیمات شتاب‌زده شد.

وی در ادامه، بر اهمیت «حفظ حرمت جایگاه‌ها» به عنوان یکی از اصول بنیادین مدیریت ایشان تأکید کرد و گفت: رهبر شهید همواره بر حفظ شأن نهادهای حاکمیتی، از جمله رابطه میان قوه مقننه و قوه مجریه، تأکید می‌ورزیدند؛ حتی اگر اختلاف‌نظری در میان باشد، ایشان بر حفظ وقار نهادها پافشاری می‌کردند.

دکتر حدادعادل همچنین با اشاره به واکنش متین رهبر شهید به انتقادات تند برخی از شخصیت‌های سابق، افزود: «هدف همیشگی ایشان، حفظ وحدت ملی و جلوگیری از شکاف میان اقوام و مذاهب بود. ایشان با مهار کردن “هوا و هوس” و پرهیز از میل به قدرت، توانستند حقیقت را فراتر از غبارِ منافع شخصی ببینند.» وی در پایان، ضمن قدردانی از خدمات ایشان، بر ضرورت حفظ میراث علمی و سیاسی رهبر شهید توسط نسل حاضر تأکید کرد.

رهبریِ فراتر از قدرت؛ تبیین رابطه میان «تزکیه نفس» و «حکمت سیاسی»

وی در ادامه خاطرنشان کرد: یکی از چالش‌های همیشگی در علوم سیاسی، تفاوت میان «قدرت» و «حکمت» است. قدرت تمایل به تصاحب و هیجان‌زدگی در برابر بحران است، اما حکمت، تواناییِ ایستادگی در برابر طوفان‌ها و مدیریت آن‌ها با آرامش است. دکتر حدادعادل در تحلیل شخصیت رهبر شهید، بر این نکته انگشت می‌گذارد که حکمتِ سیاسی، مستقیماً از «تزکیه نفس» نشأت می‌گیرد.

وی با استناد به شعر سعدی، مفهوم «دیدن حقیقت» را با «پاک بودن از گرد و غبار هوا و هوس» پیوند می‌زند. از نظر وی، در بحران‌هایی مانند اعتراضات سال ۸۸، آنچه مانع از سقوط نظام به ورطه تلاطم شد، عدم تمایل رهبر به «نفت ریختن بر آتش» بود. ایشان با مهار کردنِ نفسِ سیاسی خود، به جای برخورد با مخالفان، به دنبال حفظ «حرمت جایگاه‌ها» و «وحدت ملی» بودند.

وی افزود: این الگوی رفتاری نشان می‌دهد که در نظام حکومتیِ مدنظر ایشان، «حمت» تنها یک کلمه نیست، بلکه یک استراتژی برای حفظ ثبات است. حکیمی که می‌داند برای دیدنِ حقیقت، ابتدا باید از غبارِ میل به برتری و شهوتِ قدرت عبور کرد. این میراث، مسیری است که ایران را از بحران‌های گذرا به سوی «قله‌های عظمت و مجد» هدایت خواهد کرد.

میراث حکیم؛ از مدیریت بحران تا تزکیه نفس

دکتر حدادعادل ادامه داد: ما بارها شاهد بودیم که در بحران‌های سیاسی، رویکرد حکیمانه رهبر شهید انقلاب، چگونه کشور را از سقوط نجات داد. برای مثال، در بحران بنزین سال ۸۸، زمانی که کشور در آستانه یک طوفان بود، برخلاف انتظار عمومی که منتظر محکومیت دولت بودند، ایشان با رویکردی بسیار متین، اصل قضیه را تأیید و در عین حال راهکارهای اصلاحی را تبیین کردند؛ ایشان به جای «نفت ریختن بر آتش»، «آب ریختند».

وی تصریح کرد: یکی دیگر از اصول بنیادین ایشان، «حفظ حرمت جایگاه‌ها» بود. ایشان همواره توصیه می‌کردند که حتی در صورت وجود اختلاف‌نظر میان رؤسا یا قوای مختلف، نباید شأن نهادهای حاکمیتی زیر پا گذاشته شود. این متانت در برخورد با منتقدان شدید نیز مشهود بود؛ ایشان همواره به دنبال وحدت میان اقوام و مذاهب بودند و هرگز اجازه ندادند تلاطم‌های سیاسی، وحدت ملی را متلاشی کند. این توانایی در تشخیص مصلحت، ریشه در یک حقیقت بزرگ دارد: «عدم پیروی از هوا و هوس». همان‌طور که سعدی می‌گوید، هوا و هوس مانند گرد و غباری است که بر سرِ حقیقت می‌نشیند و مانع دیدن آن می‌شود. اگر چشم انسان سالم باشد اما گرد و غبار بر چشمش بنشیند، باز هم نمی‌بیند. رهبر شهید با مهار کردنِ میل به قدرت و برتری، توانستند حقیقت را ببینند و با آن هدایت کنند. امید ما این است که این راه، با تکیه بر نسل بعدی، ادامه یابد و ما را به آن قله‌های عظمت و مجدی که ایشان آرزو داشتند، برساند.

دکتر حدادعادل با تأسی از سخنان رهبر شهید انقلاب از رویکرد و تجربیات رهبر شهید گفت: می‌توان مأموریت امروز دانشگاه‌ها را فراتر از «آموزش ساده» و در قالب یک «مأموریت استراتژیک و چندبعدی» تعریف کرد. دانشگاه نباید صرفاً به دنبال تولید «عالم متخصص» باشد که فقط اطلاعات دارد؛ بلکه باید «دانشمند عاقل» تربیت کند. هدف اصلی دانشگاه‌ها تولید نخبگانی است که بتواند دانش فنی (مانند فیزیک هسته‌ای یا نانو) را با تعقل و درک موقعیت ترکیب کند تا از دانش، «قدرت و اقتدار» ایجاد شود، نه صرفاً «اطلاعاتِ بی‌مصرف». حفظ و تقویت «میراث علمی» باعث تداوم استقلال ملی خواهد شد. دانشگاه‌ها موظفند با تکیه بر دستاوردهایی که در دوران دفاع مقدس و سال‌های سخت تحریم به دست آمده، از «خودکفایی علمی» دفاع کنند. هدف اصلی دانشگاه باید این باشد که از وابستگی به تکنولوژی‌های بیگانه جلوگیری کند و کشور ایران را تبدیل به یک «قدرت علمی» در منطقه و جهان کند. دانشجویان باید بتوانند در برابر ابرقدرت‌ها ایستادگی کنند. دانشگاه باید تضمین‌کننده استقلال سیاسی از طریق استقلال علمی باشد. دانشگاه باید نخبگانی تربیت کند که علاوه بر تسلط بر علوم روز، دارای «پارادایم اخلاقی» و «حکمت سیاسی» باشند.

تربیت متخصصانی که در فعالیت‌های خود (سیاسی یا اجتماعی) دچار «هوا و هوس» و «میل به برتری» نشوند و بتوانند با نگاه به «مصلحت ملی»، از بحران‌ها جلوگیری کنند. دانشگاه باید مهد تربیت افرادی باشد که «حقیقت» را از میان غبارِ منافع شخصی ببینند. نهادهای دانشگاهی و پژوهشگران باید از حالت «واکنش‌گرِ لحظه‌ای» خارج شده و به سمت «پیش‌بینی و برنامه‌ریزی استراتژیک» حرکت کنند. همان‌طور که حکمت یعنی «دیدنِ گذشته، امروز و آینده به‌صورت همزمان»، دانشگاه باید با استفاده از علوم شناختی و پژوهش‌های دقیق، مسیر حرکت کشور را در دهه‌های آینده ترسیم کند، نه اینکه فقط به حل مشکلاتِ روز بپردازد.

دکتر حدادعادل با اشاره به جایگاه امروز ایران در پهنه فناوری، تأکید کرد: دستاوردهای علمی فعلی، ثمره نگاه راهبردی رهبر انقلاب به دانش و پژوهش است. وی خاطرنشان کرد که گذار از دوران محدودیت در تأمین تجهیزات دفاعی به دوران اتکا به دانش بومی، نقطه عطفی در مسیر حفظ امنیت و استقلال ملی محسوب می‌شود.

از بن‌بست تجهیزات تا اوج اقتدار علمی؛ میراث نگاه راهبردی به دانش

وی در ادامه اظهار داشت: آنچه امروز ایران را در جایگاه یک قدرت علمی و فناوری قرار داده، نه یک اتفاق، بلکه حاصل نگاهی استراتژیک به علم است. دکتر حدادعادل با بازخوانی مسیر حرکت جمهوری اسلامی، از دوران دشوار تأمین ابتدایی‌ترین نیازهای دفاعی سخن گفت و تأکید کرد: امروز، «دانش بومی» سپر دفاعی ایران در برابر تهدیدات و ضامن استقلال امنیت ملی است.

ایران؛ از محدودیت در تجهیزات تا اقتدار در دانش بومی

دکتر حدادعادل افزود: اقتدار علمی امروز، محصول نگاه راهبردی رهبری به پژوهش است. کشوری که روزگاری در تأمین تجهیزات دفاعی ساده با چالش روبرو بود، امروز با تکیه بر دانش بومی، به جایگاهی رسیده که از استقلال و امنیت خود با اقتدار دفاع می‌کند.

خبرنگار: فاطمه عباس‌آباد