کنترل ترس و استرس در بحران(قسمت دوم )

دکتر محمدصادق حیدری روانشناس و پژوهشگر  با اشاره به راه های کنترل استرس در دوران جنگ گفت: انجام تکنیک‌های تنفسی، اسکن بدن، آشنایی با تأثیر زبان بدن بر ذهن، مدیتیشن و نوشتار درمانی، می‌توانید کمک شایانی به حفظ آرامش افراد در دوران جنگ و تنش‌های پیرامون افراد داشته باشد.

دکترمحمد صادق حیدری در چهارمین نشست از سلسله نشست‌های «در میدان» با موضوع «کنترل ترس و استرس در بحران» امروز ۱۹ اسفند به همت جهاد دانشگاهی استان قم برگزار شد، اظهار کرد: مغز انسان همواره تمایل به بقا و زنده ماندن دارد؛ به همین دلیل همواره خود را درگیر رخدادها و اتفاقات احتمالی کرده و به سبب این اتفاق، بخشی از دستگاه عصبی که وظیفه آرام نگه داشتن ما را دارد، به دلیل استرس مدام ناشی از مطالعه اخبار، توانایی آرام کردن ما را ندارد.

این روانشناس تصریح کرد: ترس یک امر کاملا طبیعی و استراتژی بدن برای بقای انسان است که انسان قادر به کنترل آن نیست؛ چراکه احساسات یک مقوله غیر ارادی است و انسان نباید بابت احساس ترس، برچسب منفی به خود زده و خود را سرزنش کند.

وی نوشتن را راهکاری برای افزایش احتمال موفقیت دانست و گفت: استراتژی مغز همواره تلاش برای بقا بوده و موفقیت فرد اهمیتی برای آن ندارد. مغز در راستای هدف اصلی خود، اهداف و برنامه‌ها و هرچه که به بقا مربوط نباشد را به عمد فراموش می‌کند. لذا  انسان اگر می‌خواهد که در راستای موفقیت گام بردارد، باید هر روز صبح لیست اولویت‌های روز و برنامه خود را نوشته و با این کار احتمال موفقیت خود در کارهای زندگی را افزایش دهد. نوشتن هنگام ترس را راهکاری برای شناسایی و مقابله با استرس دانست و افزود: انسان برای آگاهی بیشتر نسبت به خود و درمان استرس، باید افکار، حالات بدنی و احساساتی که در هنگام ترس دارد را از جزئی ترین نشانه‌ها نوشته و با توجه به آن‌ها خود را مورد قضاوت و درمان قرار دهد. وی تصریح کرد: مواجهه شدن با نکات جزئی پیرامون ترس و شناسایی الگوی زندگی انسان، می‌تواند فرد را به سمتی ببرد که برای مواجهه با مواردی که برای وی ناخوشایند و استرس زا است، از قبل برنامه ریزی کرده و چاره‌ای بیاندیشد.

دکتر حیدری افزود: وقتی انسان دچار هیجان و احساساتی نظیر ترس می‌شود، قدرت رفتار منطقی و درست از او گرفته می‌شود؛ بنابراین انسان باید قبل از قرار گرفتن در شرایطی که احساسات او را برمی انگیزد، برای آن برنامه ریزی کرده و خود را برای واکنش‌های منطقی آماده کند، این امر با نوشتن ترس‌ها و احساسات اتفاق می‌افتد.

این روانشناس اسکن ۶۰ ثانیه‌ای بدن را تمرینی برای کنترل استرس دانست و گفت: بسیاری از تمرین‌های کنترل استرس در نگاه منطقی مسخره به نظر می‌آیند، اما این تمرینات می‌توانند جهت توجه مغز را تغییر دهند.

وی تصریح کرد: هر روز ۶۰ثانیه برای انجام این تمرین زمان لازم است؛ ابتدا از نوک انگشتان پا تا کف سر خود را به ۶ قسمت تقسیم کرده و تمام حواس و توجه خود را ۱۰ ثانیه ۱۰ ثانیه، به قسمت‌های مورد نظر اختصاص می‌دهیم؛ در نهایت با تمرین مستمر، جهت توجه مغز از برخی تفکرات رها شده و انسان قدرت تمرکز خوبی پیدا می‌کند.

دکتر حیدری یکی از عناصر موثر بر فکر را زبان بدن دانست و گفت: برای حس کردن تأثیر زبان بدن بر افکار لازم است یک بار به صورت راست قامت، محکم و به صورت یک فرد با اعتماد به نفس رفتار کرده و به شکست‌ها و موارد منفی فکر کنید؛ یک بار هم به صورت افتاده و حالت یک فرد ناامید، به خوشبختی‌ها و موارد مثبت فکر کنید، در هر دو صورت زبان بدن بر ذهن و افکار تأثیر عکس دارد. یکی از ترفندهایی که به رفع استرس کمک می کند، همین است که انسان در هنگام ترس و اضطراب، خود را در حالت زبان بدن مخالف استرس قرار دهد. این رفتار، دوگانگی‌ای را برای مغز ایجاد می‌کند که اگر این امر به صورت مستمر صورت بگیرد، کم کم مغز خود را با زبان بدن همگام می‌کند.