فاطمه عباس آباد - دکتر جعفر حبیبی استاد تمام و عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف، دبیر شورای دانشگاه و معاون پژوهشی و مدیر گروه نرم افزار دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف در گفتوگو با دانشگاه انقلاب به بررسی ابعاد مختلف یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی پرداخت و به سوالاتی در این باره پاسخ دارد. در ابتدا خود را به طور کامل معرفی بفرمائید؟ دکتر جعفر حبیبی استاد تمام دانشگاه صنعتی شریف،دبیر شورای دانشگاه و معاون پژوهشی دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف هستم. ۱.بر اساس اسناد بالادستی فرهنگی کشور یک دانشجو تراز انقلاب اسلامی چه مولفه هایی دارد؟ آیا دانشگاههای ما همسو با آرمانهای انقلاب اسلامی از پیروزی انقلاب تاکنون حرکت کردهاند یا فاصله بسیار دارند؟ به طور کلی اگر بخواهم پاسخ بگویم بله، ما در راستای فرمایشات و منویاتی که حضرت امام (ره) در مورد آموزش عالی و دانشگاه ها مطرح کردند حرکت کردهایم و دانشگاههای ما در این راستا عمل کردهاند اگرچه ممکن است به آن درجه عالی که مد نظر هست نرسیدهاند ولی در آن راستا حرکت خوبی داشته است. شاهد مثال آن هم این هست که عمده کارهایی که در سطح کشور در حوزه های مختلف و پروژههای متعددی که بوده است خوشبختانه دانشگاه صنعتی شریف همیشه پیشران بوده و کارهای خوبی انجام داده که برخی از این پروژهها را بنا به دلایلی نمیشود نام برد ولی در عمده این پروژه ها دانشگاه شریف موثر بوده است. بنده طی تجربه ۴۰ ساله ای که در دانشگاه شریف داشتهام به جرات میتوانم بگویم عمده پروژههای دانشگاه صنعتی شریف در جهت همکاری با صنعت رقم خوردهاست. در حال حاضر ۶۰۰ شرکت دانش بنیان، از دل دانشگاه روییده است. علیرغم فضاسازیهایی که درباره دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف شده است که برخی میگویند این دانشگاه، برخی دانشجویان خود را برای سایر کشورها تربیت میکند باید بگویم ما توانستهایم برای درصد بسیار زیادی از دانشجویان خود فضای کسب و کار ایجاد کنیم لذا بسیاری از آنها در داخل کشور ماندهاند و مشغول به ثمر رساندن پروژههای تحقیقاتی خود هستند. بیش از ۶۰۰ شرکت دانش بنیان در اطراف دانشگاه استیناف شدند که شرکتهای خوبی هستند.خوشبختانه حجم بسیار زیادی از فارغ التحصیلان دانشگاه صنعتی شریف در این شرکتهای دانش بنیان مشغول فعالیت هستند. به طور قطع یکی از مشکلاتی که دانشگاههای ما از آن رنج می برند عدم ارتباط و شناخت نیازهای صنعت میباشد. وقتی صنعت و دانشگاه با یکدیگر ارتباط عمیق داشته باشند دانشجو بعد از فارغ التحصیلی جذب بازار کار میشود به این ترتیب هم نیروی متخصص دانشگاهی بر زمین نمیماند و هم صنعت در حل مشکلات و نیازهای خود معطل نمی ماند. به عنوان معاون پژوهشی دانشکده مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف مدعی هستم چندین سال است که در حوزه علوم کامپیوتر مشغول به فعالیت هستم تقریبا هیچ حوزه در علوم کامپیوتر و نرم افزار نبوده است که ما نتوانیم انجام بدهیم.جالب است بدانید که ۱۰۰ الی ۲۰۰ نفر اول کنکور جذب دانشکده علوم کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف میشوند که این حجم ورودی مسئولیت ما را به عنوان یک معلم و استاد سنگین تر میکند. شاید بر اساس اسناد بالادستی هنوز به آن ایدهآل مد نظر دانشگاهی که امام (ره) فرمودند نرسیده باشیم اما همه ما جامعه دانشگاهی به نوعی به این نظام و انقلاب اسلامی بدهکار هستیم و به تبع آن توقع این است که ما بتوانیم پروژههای خوبی را در صنعت داشته باشیم و به کمک رفع نیازهای بشتابیم. در این جنگ ۱۲ روزه رژیم صهیونیستی علیه ایران دیدید تعداد زیادی از شهدا از جامعه علمی دانشگاهی ما بودند و دانشگاه شریف توانست طی هماهنگیهای لازم مردم را به صحنه بیاورد انصافا دانشگاه شریف طی اقداماتی که در جنگ ۱۲روزه برای اداره خوابگاه دانشجویان و مدیریت بحران جنگ انجام داد خوش درخشید. اقدامات دانشگاه شریف در این وقایع،نشان دهنده تراز دانشگاهی است که در عین حفظ محیط علمی خود، به مسئولیت اجتماعی و موضع گیری های سیاسی و جهانی خود پایبند است. تمرکز بر تبیین علمی و فعالیتهای فنی، وجه تمایز این دانشگاه بود. ۲.بر اساس اسناد بالادستی یک دانشگاه تراز و یا یک دانشجوی تراز باید چه مولفهها و ویژگی هایی داشته باشد؟ نسبت به دانشگاه های تراز در دنیا رتبه بندی هایی وجود دارد اما دانشگاههای ما طبق رتبه بندی های جهانی جزو بهترین هاست. به عنوان یک استاد دانشگاه شریف باید بگویم طبق مفهوم تراز در ایران معاصر از منظر علمی، اگر خروجی دانشگاه های ما به درد مملکت نخورد، این را من تراز نمی بینم.درست است که یک دانشجوی تراز میان دانش، بینش و کنش باید تعادل برقرار کند، اما از استانداردهای علمی زمانه خود نیز نباید غافل بماند.جایی که تخصص در خدمت تحول و عدالت قرار نمیگیرد یک دانشجو نمیتواند تراز باشد. اگر چه بگوییم به لحاظ آماری تحقیقات بر روی کاغذ وضعیت ما خیلی خوب شده است و از کشورهای منطقه جلو افتادهایم اما نیاز است، از هر دو بال یعنی هم به لحاظ تئوریک و هم عملی استفاده کنیم تا بتوانیم در سطح جهانی بدرخشیم. به نخستین دوره مسابقات بین المللی هوش مصنوعی رایان اشاره میکنم که توسط گروه برنامه سازی دانشگاه شریف برگزار شد و با درخشش دانشجویان شریف به پایان رسید در این مسابقه ۷۰ شرکت کنند از ۲۵ کشور دنیا از جمله آمریکا، شیلی، آرژانتین و غیره حضور داشتند که باهم به رقابت پرداختند و در نهایت کشور ایران مقام نخست و مدال طلا را از آن خود کرد. نخبگان دانشگاه صنعتی شریف نشان دادند که قدرت علمی همواره با مسئولیت بزرگ همراه است و اخلاق و مسئولیت پذیری اجتماعی چراغ راه آنهاست تا فناوری های آینده در خدمت تعالی انسان،عدالت و صلح جهانی قرار گیرد. دانشجویان ما هیچ چیزی از دانشجویان جهانی کم ندارند اگر چه ما نتوانستیم برای پژوهش ها و تحقیقات آنها بودجه لازم را تامین کنیم اما با وجود همه مشکلات و سختی ها این دانشجویان متهعد و متخصص بودند که همچنان قلب هایشان برای وطنشان میتپد.علیرغم همه کمی و کاستی ها بنده معتقد هستم دانشگاه شریف در مسیر تعالی آرمان های انقلاب قرار دارد. یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی باور دارد که خواستن توانستن است. همه ما کارکنان، استادان و دانشجویان دانشگاه شریف به این باور رسیدهایم که کار نشد ندارد و خواستن در مسیر توانستن محقق میشود و این شاخصه یک دانشگاه و دانشجوی تراز انقلاب اسلامی است.
۲. دانشگاههای کشور در پرورش نیروی انسانی هدفمند و متفکر چقدر موفق بودهاند و فاصله آنچه در اسناد بالادستی ترسیم شده با وضعیت واقعی چیست؟ آیا شهدای دانشگاهی مصداق بارز یک دانشجو و استاد تراز انقلاب اسلامی هستند؟ به حوزه فرهنگی و شهدای دانشگاهی اشاره کردید من یک خاطرهای را بازگو کنم. زمانی که غلامعلی حداد عادل از خوابگاه دانشجویان دانشگاه شریف بازدید کرد گفت دانشجویان این دانشگاه نه تنها در توسعه علمی بلکه در حوزه فرهنگی نیز سرآمد همه دانشگاههای کشور هستند. پس از پیروزی انقلاب اسلامی این دانشگاه رشد و توسعه بسیار خوبی یافت.درخشش شهدای هسته ای نیز میوه درخت ۴۰ سالهای است که دانشگاه صنعتی شریف در به ثمر نشاندن آن موثر بوده است.همواره یک انضباط علمی در دانشگاه شریف حاکم بوده است که آن را به قلههای پیشرفت و موفقیت هدایت کرده است. اگر چه شاید برخی بگویند از لحاظ فرهنگی در راستای آرمانهای انقلاب اسلامی نه تنها دانشگاه شریف بلکه همه دانشگاه های کشور هنوز به نقطه ایدهآل نرسیدهاند و یا با واقعیت اسناد بالادستی فاصله دارند اما بنده معتقد هستم ما با سعی و تلاش و کوشش در این مسیر در حال حرکت هستیم و امیدوارم بتوانیم تا نقطه اوج ادامه بدهیم. ۳. مهمترین شاخصه یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی چیست؟یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی باید با اخلاص، باانگیزه، امیدوار به آینده، میهن پرست، پر تلاش، درسخوان، متعهد، متخصص، مسئولیت پذیر، عدالت خواه، دارای بصیرت سیاسی و اجتماعی، دارای نظام فکری منسجم و انقلابی، خودباور، ولایتمدار و آرمان خواه، دارای صفت تقوا و پرهیزکاری، ساده زیست و به دور از اشرافی گری،فعال، کنشگر باشد. تقریبا ترکیبی از این صفات و بیشتر میتواند در یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی خلاصه شود. دانشجوی تراز انقلاب اسلامی با تخصص و تعهد خود، در جهت ساختن آیندهای بهتر و تحقق آرمانهای بزرگ گام برمیدارد. چیزی که در جنگ ۱۲روزه رژیم صهیونیستی علیه کشورمان، مشخص شد این بود که ما نمیتوانیم سرزمین مقدس ایران را جدا از انقلاب اسلامی بدانیم این دو در هم تنیده شدهاند و باید در کنار هم باید باشند تا قلههای علمی جهان توسط نسل جوان امروز ما فتح شود.ما باید آرمانها و اهداف انقلاب اسلامی را به نسل جوان امروز منتقل کنیم. جوان امروز باید بداند که سابقه تاریخی کشورش چیست. اگر چه ما نتوانستیم حافظه تاریخی برجسته کشور را برای نسل امروز بازگو و یادآوری کنیم اما اگر یک استاد با دانشجویان خود به صحبت بنشیند دانشجویان ما خواهند گفت که دلشان برای وطن میسوزد و دوست دارند نام ایران در جهان مطرح شده و بدرخشد.وقتی رهبر معظم انقلاب از مداح معروف حاج محمود کریمی میخواهد که او از ایران بخواند، معنایش یک پیام قوی به دشمنان است که ایران هرگز از انقلاب اسلامی جدا نیست. دشمنان سعی دارند این دو مفهوم را جدا از یکدیگر به ذهن جوانان نسل امروز تلقین و تزریق کنند اما همه میدانند که این انقلاب اسلامی بود که ایران را از مسیر وابستگس به غرب خارج کرد و هویت آن را بر پایه اسلام، استقلال و مردم سالاری دینی بنا نهاد. همه باید در راستای فرمایشات مقام معظم رهبری و آرمان های انقلاب اسلامی قدم برداریم تا سربلند باشیم.