شهدای دانشگاهی باید به عنوان الگویی نمونه، به دانشجویان معرفی شوند

فاطمه عباس آباد - دکتر غفاری با تاکید بر اینکه شهدای دانشگاهی باید به عنوان الگوی نمونه به دانشجویان رشته‌های مختلف معرفی شوند و سیره و روش زندگی آن‌ها را برای قشر فرهیخته باز گو شود، افزود: معرفی شهدای دانشگاهی به عنوان الگو برای دانشجویان، یک استراتژی فرهنگی-تربیتی ریشه‌دار است که هدف آن ایجاد یک مدل کامل برای دانشجوی مطلوب (تراز) است.
دکتر غلامرضا غفاری رئیس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران در گفتگو با دانشگاه انقلاب درباره دانشجوی تراز انقلاب اسلامی گفت: اولین ویژگی‌ مورد انتظار از یک دانشجوی تراز انقلاب اسلامی در رشته علوم اجتماعی، خوب درس خواندن است. دوم داشتن اخلاق، سوم منصف بودن است و چهارمین ویژگی این است که در کنار درس خواندن کنشگری اجتماعی را در محیط دانشگاه ‌و بیرون دانشگاه داشته باشد. دانشجوی علوم اجتماعی، به دلیل ماهیت رشته‌اش که با درک و تغییر جامعه سروکار دارد، بیش از هر رشته دیگری باید یک «کنشگر» باشد. دانشجوی تراز رشته علوم اجتماعی فردی است که دانش نظری را به ابزاری برای عمل، نقد، و مشارکت فعال تبدیل می‌کند.این چارچوب معمولاً ترکیبی از تعهد به مبانی ایدئولوژیک و توانمندی‌های علمی و تخصصی است.در این چارچوب، کنشگری دانشجوی علوم اجتماعی باید در خدمت اهداف زیر باشد:
۱. تبیین و تقویت مبانی ایدئولوژیک با ابزار علمی: یک دانشجوی تراز علوم اجتماعی در چارچوب انقلاب اسلامی، باید توانایی بالایی در تولید دانش بومی داشته باشد.
تولید علم اسلامی-ایرانی: تمرکز بر نقد الگوهای نظری علوم اجتماعی غربی (مانند کارکردگرایی، تضاد، یا پسااستعماری) از منظر مبانی فکری اسلامی و ایرانی. هدف، بومی‌سازی پارادایم‌های علوم اجتماعی است تا ابزاری برای حل مشکلات جامعه مبتنی بر ارزش‌های انقلاب فراهم شود.
جامعه‌شناسی اسلامی: تلاش برای تدوین و کاربرد نظریه‌هایی که مفاهیم بنیادین مانند عدالت، توحید، و کرامت انسانی را به عنوان محور تحلیل‌های جامعه‌شناختی قرار دهند.
سواد رسانه‌ای و جهاد تبیین:استفاده از تخصص در علوم ارتباطات یا جامعه‌شناسی افکار عمومی برای مقابله با جنگ نرم و جهاد تبیین در فضای مجازی، با هدف روشنگری و دفاع از دستاوردهای انقلاب در برابر روایت‌های معارض.
۲. ایفای نقش در ساختار اجتماعی و حکمرانی:
کنشگری در این سطح، به معنای تبدیل شدن به نیروی متخصص و متعهد در بدنه اجرایی و فکری کشور است:
تخصص‌گرایی انقلابی: دانشجوی تراز باید در رشته خود در سطح بالایی از تخصص علمی قرار گیرد تا بتواند به عنوان یک مشاور امین و متخصص، در نهادهای سیاست‌گذار (دولتی و غیردولتی) مشارکت کند.
توجه به مسائل محرومین و مستضعفین: بر اساس یکی از ارکان اصلی گفتمان انقلاب، دانشجو باید در پروژه‌های تحقیقاتی و کنش‌های اجتماعی خود، تمرکز ویژه‌ای بر مطالعه و رفع آسیب‌های طبقاتی، نابرابری‌ها و معضلات حاشیه‌نشینان داشته باشد.
نظارت اجتماعی و مطالبه‌گری:کنشگری به معنای همراهی مطلق با ساختارها نیست؛ بلکه مطالبه‌گری سازنده در چارچوب قوانین و ارزش‌های اسلامی است. این دانشجو باید با دقت، آسیب‌های اجتماعی موجود در جامعه را تحلیل کرده و راه‌حل‌های سازنده را به نهادهای مسئول پیشنهاد دهد.
۳. الگوی رفتاری و اخلاقی در محیط دانشگاه: این بخش بیشتر مربوط به سبک زندگی دانشجویی است:
تقوای علمی و اخلاقی: رعایت کامل موازین اخلاقی در پژوهش، پرهیز از سرقت علمی، و حفظ سلامت اخلاقی در محیط‌های آکادمیک.
پایبندی به اصول: عمل به آموزه‌های دینی و انقلابی در رفتار روزمره، و تبدیل شدن به یک الگو برای سایر دانشجویان در تعاملات اجتماعی.
*مشارکت در بسیج دانشجویی و تشکل‌های همسو: فعال بودن در نهادهایی که وظیفه اصلی آن‌ها ترویج فرهنگ انقلاب و بسیج ظرفیت‌های دانشجویی در راستای آرمان‌های نظام است.وی خاطرنشان کرد: اگر منظور دانشجوی تراز انقلاب اسلامی باشد،دانشجوی تراز، فردی است که تخصص عمیق علوم اجتماعی را با تعهد عمیق به مبانی فکری انقلاب اسلامی ادغام می‌کند و از این دانش برای فهم، نقد و بهبود ساختارهای اجتماعی جامعه ایران در جهت اهداف والای نظام بهره می‌گیرد.
دکتر غفاری با تاکید بر اینکه شهدای دانشگاهی باید به عنوان الگوی نمونه به دانشجویان رشته‌های مختلف معرفی شوند و سیره و روش زندگی آن‌ها را برای قشر فرهیخته باز گو شود، افزود: معرفی شهدای دانشگاهی به عنوان الگو برای دانشجویان، یک استراتژی فرهنگی-تربیتی ریشه‌دار است که هدف آن ایجاد یک مدل کامل برای دانشجوی مطلوب (تراز) است.چرا تاکید می‌کنم شهدای دانشگاهی باید به عنوان الگوی دانشجوی تراز به همه دانشجویان معرفی شوند، زیرا آنان توانسته‌اند تعالی علمی (تخصص در رشته) را با تعالی اخلاقی و آرمانی (فداکاری و تعهد) ترکیب کنند. آن‌ها نمونه‌ای هستند که نشان می‌دهند می‌توان فردی متفکر، باسواد و پیشرو در علم بود، اما در عین حال، عمیقاً به ریشه‌ها و آرمان‌های ملی و انقلابی خود پایبند ماند و برای دفاع از آن‌ها جان خود را نیز فدا کرد.

رئیس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران در پایان یادآور شد: شهدای دانشگاهی نه فقط قهرمانان نبردهای نظامی، بلکه الگوی کاملی از یک استاد و دانشجوی متعهد هستند که ثابت کردند می‌توانند همزمان از بالاترین سطوح منطق و تخصص بهره‌مند باشند و همزمان، عمیق‌ترین سطح وفاداری به آرمان‌ها را از خود نشان دهند.